Digital marketinq və sosial media marketinqi çox vaxt bir-birinin əvəzinə istifadə olunur, lakin əslində bunlar eyni anlayış deyil. Bu iki yanaşma arasındakı əsas fərqləri və onların ortaq cəhətlərini öyrənin.

Digital marketinq kursu çərçivəsində bu fərqləri öyrənmək tələbələrə və marketinq mütəxəssislərinə müxtəlif digital kanallardan daha effektiv istifadə etməyə kömək edir.

Bu biliklər sizə hansı marketinq strategiyalarının ümumi biznes məqsədlərinizə daha uyğun olduğunu və tətbiq edildikdə biznesinizə daha çox fayda verə biləcəyini qiymətləndirməyə kömək edəcək.

Nəhayət, hər iki marketinq növünə aid real nümunələrə nəzər salaraq praktiki yanaşmalar və tətbiq olunan strategiyalar haqqında öyrənin.

Digital marketinq (bəzən digital media marketinqi də adlandırılır) və sosial media marketinqi istifadəçilər tərəfindən bir-biri ilə əlaqəsi baxımından tez-tez qarışdırılan iki anlayışdır. Əslində, aralarında müəyyən fərqlər olsa da, bu iki anlayış bir-biri ilə kifayət qədər sıx əlaqəlidir və çox vaxt oxşar kontekstlərdə istifadə olunur.

Gəlin onların tam olaraq nə ifadə etdiyini, hər birinə xas xüsusiyyətlərin nələr olduğunu, aralarındakı ən mühüm fərqlərin harada olduğunu və əslində hansı ortaq cəhətlərə sahib olduqlarını araşdıraq.

Əsas məqamlar

Başlamaq üçün, aşağıda təhlil edəcəyimiz əsas fərqlərə qısa nəzər salaq:

• Marketinq fəaliyyətlərinin əhatə dairəsi
• Kommunikasiya kanalları
• Kontent strategiyası və formatı
• Auditoriyanın hədəflənməsi üsulları
• Ödənişli və üzvi (orqanik) əhatə
• Məqsəd və hədəflər
• Analitika və nəticələrin izlənməsi
• Real vaxtda qarşılıqlı əlaqə və əvvəlcədən planlaşdırılmış engagement
• Müştəri münasibətlərinə təsiri
• Prosesə cəlb olunan əməkdaşların rol və məsuliyyətləri

• Digital marketinq müxtəlif digital marketinq kanallarını əhatə edir. Buraya veb-saytlar və landing page-lərdən tutmuş ödənişli reklam kampaniyaları, axtarış sistemlərində marketinq (SEM), mobil marketinq, email kampaniyaları, kontent marketinqi və sosial media daxildir.
• Social media marketinqi sosial media platformaları vasitəsilə məhsul və ya xidmətlərin tanıdılmasına fokuslanır. Bunun üçün hədəf auditoriyada maraq yaradan kontent hazırlanır və paylaşılır. Əsas məqsədlər engagement-i artırmaq, brendin görünürlüğünü gücləndirmək və müştəri loyallığını formalaşdırmaqdır.
• Digital marketinq və social media marketinqi istifadəçiləri tez-tez landing page-lərə yönləndirir. Landing page-lər istifadəçiləri potensial müştərilərə (lead) və ya real müştərilərə çevirmək üçün effektiv vasitədir.

Digital Marketing nədir?

Digital marketinq məhsul və xidmətlərin digital kanallar vasitəsilə tanıdılmasına yönəlmiş geniş fəaliyyətlər toplusunu əhatə edir. Burada müştərilərlə onlayn əlaqə yaratmaq üçün müxtəlif alət və texnikalardan istifadə olunur.

American Marketing Association (AMA)-a görə, digital marketinq marketinq məqsədləri üçün veb-saytlardan, axtarış sistemlərindən, bloqlardan, sosial mediadan, emaildən və digər oxşar platformalardan istifadəni əhatə edir.

Digər tərəfdən, Frederik Ferié “The Palgrave Encyclopedia of Interest Groups, Lobbying, and Public Affairs” əsərində qeyd edir ki, digital marketinq yalnız kommersiya reklamları ilə məhdudlaşmır. O, həmçinin maraq qrupları, lobbiçilik və ictimai əlaqələr sahəsində həyata keçirilən fəaliyyətləri də əhatə edə bilər. Bu isə digital marketinqin qeyri-kommersiya sektorlarında da əhəmiyyətli rol oynadığını göstərir.

Qısaca desək, digital marketinq biznesin növündən, ölçüsündən, məhsulundan və ya hədəf auditoriyasından asılı olmayaraq, onlayn kanallardan istifadə etməklə həyata keçirilən marketinq fəaliyyətidir.

Praktiki digital marketinq kursu iştirakçılara SEO, content marketing, email marketing və social media kimi müxtəlif istiqamətləri bir strategiyada birləşdirməyi öyrədir.

Sosial Media Marketinqi nədir?

Social media marketinqi məhsul, xidmət və ya brendləri tanıtmaq üçün Facebook, Instagram, LinkedIn, TikTok və Twitter kimi sosial media platformalarından istifadə edilməsidir. Əsas məqsəd hədəf auditoriya ilə əlaqə yaratmaq, brend tanınırlığını artırmaq və veb-sayta və ya biznesə trafik yönləndirməkdir.

Social media marketinqi aşağıdakı marketinq fəaliyyətlərini əhatə edir:

Bütün bu fəaliyyətlər daha kompleks sosial media marketinqi strategiyalarında birləşdirilə bilər. Bu strategiyalar adətən ümumi digital marketinq strategiyasının bir hissəsi olur. Çox nadir hallarda social media marketinqi biznesin istifadə etdiyi yeganə marketinq kanalı olur. Buna görə də digital marketinq kursu zamanı social media marketinqinin digər digital kanallarla necə inteqrasiya olunduğunu öyrənmək xüsusilə vacibdir.

Digital Marketing və Sosial Media Marketinqi arasında 10 əsas fərq

İndi isə digital marketinq və social media marketinqi arasındakı fərqləri nəzərdən keçirək. Bu, hər iki anlayışın bir-birindən nə ilə fərqləndiyini və aralarındakı əlaqəni daha ətraflı başa düşməyə kömək edəcək.

Digital Marketing və Sosial Media Marketing nümunələri

Gəlin təhlil etdiyimiz anlayışlar arasındakı fərqləri daha aydın görmək və onların real dünyada necə tətbiq olunduğunu anlamaq üçün Landingi nümunəsinə nəzər salaq!

Digital Marketinq nümunəsi

Landingi öz kompleks marketinq strategiyası çərçivəsində müxtəlif onlayn marketinq kanallarından istifadə edir.

Əsas məqsəd şirkətin veb-saytına trafik cəlb etmək və istifadəçiləri platformada qeydiyyatdan keçməyə təşviq etməkdir. Buna nail olmaq üçün xüsusilə bloq kontentinə tətbiq olunan peşəkar axtarış sistemi optimallaşdırılmasından (SEO) istifadə edilir.

Bloq yazılarından istifadəçilər məhsul səhifələrinə və ya qiymət səhifəsinə yönləndirilir və burada onlar platformada qeydiyyatdan keçə bilərlər.

Məhsul səhifələri content marketing-in (kontent marketinqinin) tətbiq olunduğu əsas məkanlardan biridir. Burada məqsəd məhsulu təqdim etmək, onun ən faydalı xüsusiyyətlərini və istifadəçilərə verdiyi üstünlükləri ön plana çıxarmaqdır.

İkonlar, qrafiklər, müştəri rəyləri (testimonials), qiymətləndirmələr (reviews), tərəfdaşların loqoları, videolar və şəkillər mətn kontentini güclü şəkildə dəstəkləyir. Bu elementlər istifadəçini məhsula inandırmağa və məhsul haqqında kommunikasiyanı daha təsirli və güclü etməyə kömək edir.

Sosial Media Marketing nümunəsi

Landingi-nin social media marketinq strategiyası əsasən LinkedIn, Facebook və YouTube platformaları üzərində qurulub. Bununla yanaşı, bəzi kontentlər TikTok və Instagram platformalarında da paylaşılır.

LinkedIn aşağıdakı məqsədlərlə istifadə olunur:

• postlar paylaşmaqla şirkətin bloqunun reach-ini artırmaq və şirkətin nüfuzunu gücləndirmək;
• yeni funksiyaların, alətlərin, inteqrasiyaların, tərəfdaşlıqların və ya platformada edilən mühüm yeniliklərin elan edilməsi;
• endirimlər, promosyonlar və xüsusi təkliflər haqqında məlumat paylaşmaq (məsələn, Black Friday və ya Summer Sale kampaniyaları);
• şirkətin tədbirlərindən fotoşəkillər paylaşaraq onun əməkdaşlar üçün əlverişli iş mühiti kimi imicini tanıtmaq;
• açıq iş vakansiyalarını paylaşmaq və namizədləri CV-lərini göndərməyə təşviq etmək.

Facebook da oxşar məqsədlər üçün istifadə olunur, lakin onun əsas funksiyası brend haqqında məlumatlılığı artırmaq və bloq kontentimizi daha geniş auditoriyaya tanıtmaqla istifadəçiləri bloqa daxil olmağa təşviq etməkdir.

Landingi-nin istifadə etdiyi sosial media kanallarından biri də YouTube-dur. Bu platforma tutorial videolarının, vebinar yazılarının və Landingi-dən istifadə etməklə marketinq məqsədlərinə necə nail olmağı izah edən təlimatların yayımlanması üçün mükəmməl vasitədir.

Bundan əlavə, digital marketinq alətlərinə fokuslanan bir çox YouTube kanalı Landingi haqqında video icmallar (video reviews) yayımlayıb. Bu da öz növbəsində Landingi-nin populyarlığının artmasına ayrıca töhfə verib.

Landing Pages – Hər şeyin son nöqtəsi!

Digital marketinq və sosial media marketinqinin əsas alətlərindən biri də landing page-lərdir. Onlar çox vaxt istifadəçi səyahətinin (user journey) son nöqtəsi rolunu oynayır. Həqiqətən də, auditoriyanı sosial media paylaşımlarından, ödənişli reklam kampaniyalarından, email bülletenlərindən, bloq yazılarından, vebinarlardan və digər kanallardan yönləndirmək üçün landing page-lərdən daha uyğun bir yer yoxdur.

Düzgün hazırlanmış landing page-lər əsl konversiya maşını kimi işləyə və sosial media marketinqi səylərinizi arzuladığınız müştərilərə və potensial müştərilərə (leads) çevirə bilər. Digital marketinq kursu proqramlarında landing page-lərin hazırlanması və optimallaşdırılması konversiya yönümlü marketinq strategiyalarının praktiki nümunəsi kimi öyrənilə bilər.

Landingi platformasında yüksək performans göstərən landing page-lər yaratmaq üçün sizə lazım olan bütün əsas alətlər mövcuddur. Bunlara daxildir:

• istifadəsi asan, kodsuz (no-code) landing page builder – öz ideyanıza uyğun mürəkkəb və peşəkar səhifələr yaratmağa və ya müxtəlif sahələr və məqsədlər üçün hazırlanmış 400-dən çox hazır şablondan (templates) istifadə etməyə imkan verir;
• AI alətləri (AI toolset) – kontent hazırlamaq, SEO məlumatlarını tamamlaymaq və şəkillərin fonunu silmək üçün istifadə olunur;
• A/B testing və EventTracker – analitika və məlumatlara əsaslanaraq konversiyaları optimallaşdırmağa imkan verir;
• miqyaslana bilən (scalable) funksiyalar – çoxdilli tərcümələr (multilingual translations), proqramlaşdırılmış səhifələr (programmatic pages), Smart Sections və xüsusilə agentliklər və böyük şirkətlər üçün uyğunlaşdırılmış qabaqcıl idarəetmə həlləri (advanced management solutions) kimi imkanları əhatə edir.

Nəticə

Nəticə olaraq, Digital Marketing və Social Media Marketing eyni anlayışlar deyil, lakin bir-biri ilə sıx əlaqəlidir. Digital marketinq SEO, PPC, email marketinqi, content marketing, veb-saytlar, landing page-lər və sosial media daxil olmaqla daha geniş digital kanalları əhatə edir. Social media marketinqi isə bu geniş ekosistemin bir hissəsi olaraq əsasən sosial media platformalarında auditoriya ilə əlaqə yaratmağa, engagement-i artırmağa və brend məlumatlılığını gücləndirməyə fokuslanır.

Əsas fərq onların əhatə dairəsində, istifadə etdiyi kanallarda, kontent strategiyasında, hədəfləmə üsullarında, məqsədlərində və nəticələrin ölçülməsində özünü göstərir. Digital marketinq daha çox istifadəçini müştəri səyahətinin müxtəlif mərhələləri boyunca yönləndirməyə və ölçülə bilən biznes nəticələri əldə etməyə imkan verir. Social media marketinqi isə auditoriya ilə birbaşa qarşılıqlı əlaqə yaratmaq, icma formalaşdırmaq və brendin digital görünürlüğünü artırmaq baxımından mühüm rol oynayır.

Eyni zamanda, bu iki yanaşmanı bir-birindən tam ayrı düşünmək düzgün deyil. Social media marketinqi digital marketinq strategiyasının mühüm komponentlərindən biridir. Məsələn, sosial media vasitəsilə istifadəçi cəlb oluna, daha sonra isə landing page-ə yönləndirilərək lead və ya müştəriyə çevrilə bilər.

Landingi nümunəsi də bunu aydın şəkildə nümayiş etdirir: SEO və kontent marketinqi vasitəsilə veb-sayta trafik cəlb edilir, LinkedIn, Facebook və YouTube kimi sosial platformalar vasitəsilə auditoriya ilə əlaqə qurulur, landing page-lər isə istifadəçiləri qeydiyyata və konversiyaya yönləndirir.

Müasir digital marketinq kursu proqramları da məhz bu yanaşmanı əsas götürərək iştirakçılara müxtəlif digital kanalları əlaqələndirməyi, auditoriyanı düzgün hədəfləməyi və marketinq nəticələrini ölçməyi öyrədir.

SMM Digital Marketinqin yalnız bir hissəsidir

SMM haqqında yazılan bir çox bloq və məqalə əsasən sosial media platformalarında kontent yaratmaq, səhifələri idarə etmək, reklam kampaniyaları hazırlamaq və auditoriya ilə engagement qurmaq kimi fəaliyyətlərə fokuslanır. Lakin burada vacib bir məqamı nəzərə almaq lazımdır: SMM digital marketinqin yalnız bir istiqamətidir.

Digital marketinq isə daha geniş sahəni əhatə edir. Buraya SMM, SEO, Google Ads və PPC, email marketing, content marketing, analytics, conversion optimization, remarketing və digər istiqamətlər daxildir. Buna görə də yalnız SMM bacarıqları ilə məhdudlaşmaq əvəzinə, digital marketinqin digər istiqamətlərini də öyrənmək mütəxəssisə daha geniş karyera imkanları yarada bilər.

Bu fərq əmək bazarında tələb olunan bacarıqlarda da özünü göstərə bilər. SMM üzrə başlanğıc və orta səviyyəli vəzifələrdə əməkhaqqı müəyyən diapazonda formalaşdığı halda, daha geniş digital marketinq bacarıqlarına sahib mütəxəssislər Digital Marketing Specialist, Performance Marketing Specialist, PPC Specialist, SEO Specialist və Digital Marketing Manager kimi daha müxtəlif vəzifələrə müraciət edə bilirlər.

Məsələn, Azərbaycan əmək bazarında konkret şirkət, təcrübə, məsuliyyət və bacarıqlardan asılı olaraq SMM və digital marketinq üzrə əməkhaqqı əhəmiyyətli dərəcədə dəyişə bilər. Buna görə 500–600 AZN və ya 1,200–3,000+ AZN kimi rəqəmləri universal maaş qaydası kimi deyil, müəyyən vakansiyalar və təcrübə səviyyələri üçün nümunə kimi təqdim etmək daha düzgündür.

Əsas məsələ yalnız “SMM mütəxəssisi” olmaq deyil, digital marketinqin bütöv sistemini anlamaqdır. SMM sizə sosial media üzərindən auditoriya ilə işləməyi öyrədir, digital marketinq isə bu auditoriyanın axtarış sistemlərindən, reklamlardan, email kampaniyalarından, kontentdən və analitikadan istifadə etməklə necə müştəriyə çevriləcəyini daha geniş şəkildə anlamağa imkan verir.

Bu səbəbdən digital marketinq kursu seçərkən yalnız Instagram və Facebook idarəçiliyinə deyil, SEO, Google Ads, Meta Ads, analytics, content marketing, email marketing və conversion kimi istiqamətlərin də proqramda olub-olmamasına diqqət etmək vacibdir.